Πολλοί γονείς αντιμετωπίζουν κάθε βράδυ το ίδιο πρόβλημα καθώς τα παιδιά καθυστερούν να πάνε για ύπνο βρίσκοντας συνέχεια δικαιολογίες.
«Διψάω», «θέλω άλλη μία αγκαλιά», «ξέχασα να πάω τουαλέτα», «δεν νυστάζω ακόμα». Πολλοί γονείς αντιμετωπίζουν την ίδια πρόκληση, καθώς τα παιδιά συχνά προσπαθούν να καθυστερήσουν να πάνε για ύπνο.
Παρότι μπορεί να φαίνεται πως το κάνουν από πείσμα ή για να δοκιμάσουν τα όρια των γονιών, τις περισσότερες φορές η συμπεριφορά αυτή έχει φυσιολογικές αναπτυξιακές και συναισθηματικές αιτίες.
Γιατί τα παιδιά αντιστέκονται στον ύπνο;
1. Δεν θέλουν να τελειώσει η ημέρα
Για ένα παιδί, η ώρα του ύπνου σημαίνει ότι τελειώνει το παιχνίδι, η διασκέδαση και ο χρόνος με την οικογένεια. Είναι φυσικό να προσπαθεί να παρατείνει αυτή τη στιγμή όσο περισσότερο μπορεί.
2. Αναζητούν περισσότερη προσοχή
Οι απογευματινές και βραδινές ώρες είναι συχνά οι μοναδικές που οι γονείς είναι διαθέσιμοι χωρίς τις υποχρεώσεις της δουλειάς. Έτσι, το παιδί μπορεί να χρησιμοποιεί διάφορες δικαιολογίες απλώς για να περάσει λίγο περισσότερο χρόνο μαζί τους.
3. Δεν έχουν αναπτύξει ακόμη σωστή ρουτίνα ύπνου
Ένα ακανόνιστο πρόγραμμα, οι διαφορετικές ώρες ύπνου ή οι μεγάλες μεσημεριανές σιέστες δυσκολεύουν τον οργανισμό να καταλάβει πότε είναι ώρα για ξεκούραση.
4. Υπάρχει άγχος αποχωρισμού
Ειδικά στις μικρότερες ηλικίες, πολλά παιδιά δυσκολεύονται να αποχωριστούν τους γονείς τους. Ο ύπνος μπορεί να τους δημιουργεί ανασφάλεια, καθώς σημαίνει ότι θα μείνουν μόνα τους στο δωμάτιο.
5. Οι φόβοι γίνονται πιο έντονοι το βράδυ
Το σκοτάδι, οι περίεργοι ήχοι του σπιτιού ή ακόμη και μια ιστορία που άκουσαν μέσα στην ημέρα μπορεί να ενεργοποιήσουν τη φαντασία τους και να προκαλέσουν φόβο.
6. Οι οθόνες επηρεάζουν τον ύπνο
Η χρήση κινητού, tablet ή τηλεόρασης λίγο πριν τον ύπνο μπορεί να καθυστερήσει την έκκριση μελατονίνης, της ορμόνης που βοηθά τον οργανισμό να νυστάξει. Έτσι, το παιδί δυσκολεύεται περισσότερο να χαλαρώσει.
Οι πιο συνηθισμένες δικαιολογίες πριν τον ύπνο
Οι περισσότερες οικογένειες ακούν σχεδόν καθημερινά τις ίδιες φράσεις:
- «Διψάω.»
- «Πεινάω λίγο ακόμα.»
- «Θέλω να πάω τουαλέτα.»
- «Διάβασέ μου άλλο ένα παραμύθι.»
- «Άφησα κάτι στο σαλόνι.»
- «Φοβάμαι το σκοτάδι.»
- «Δεν νυστάζω.»
- «Μείνε λίγο ακόμα μαζί μου.»
Αν και κάποιες φορές οι ανάγκες αυτές είναι πραγματικές, όταν επαναλαμβάνονται κάθε βράδυ αποτελούν συνήθως έναν τρόπο να παρατείνει το παιδί την ώρα του ύπνου.
Τι μπορούν να κάνουν οι γονείς
Δημιουργήστε μια σταθερή βραδινή ρουτίνα
Το μπάνιο, οι πιτζάμες, το βούρτσισμα των δοντιών, ένα παραμύθι και στη συνέχεια ο ύπνος, όταν γίνονται με την ίδια σειρά κάθε βράδυ, βοηθούν το παιδί να νιώθει ασφάλεια και προετοιμάζουν τον εγκέφαλο για ξεκούραση.
Αφιερώστε αποκλειστικό χρόνο στο παιδί
Ακόμη και 15 λεπτά ποιοτικού χρόνου χωρίς κινητό ή τηλεόραση μπορούν να καλύψουν την ανάγκη του παιδιού για προσοχή και σύνδεση.
Προετοιμάστε τα πάντα πριν ξαπλώσει
Ζητήστε από το παιδί να πιει νερό, να πάει στην τουαλέτα και να πάρει μαζί του το αγαπημένο του λούτρινο ή κουβερτούλα πριν μπει στο κρεβάτι.
Μείνετε σταθεροί στα όρια
Αν κάθε βράδυ προστίθεται «άλλο ένα παραμύθι» ή «πέντε λεπτά ακόμα», το παιδί μαθαίνει ότι οι κανόνες αλλάζουν εύκολα. Η συνέπεια, χωρίς φωνές και τιμωρίες, είναι ο καλύτερος σύμμαχος των γονιών.
Περιορίστε τις οθόνες
Οι ειδικοί συστήνουν να αποφεύγεται η χρήση ηλεκτρονικών συσκευών τουλάχιστον μία ώρα πριν από τον ύπνο.
Πότε πρέπει να ανησυχήσετε;
Η περιστασιακή δυσκολία στον ύπνο είναι απολύτως φυσιολογική. Ωστόσο, καλό είναι να συμβουλευτείτε τον παιδίατρο εάν:
- το παιδί δυσκολεύεται να αποκοιμηθεί σχεδόν κάθε βράδυ,
- ξυπνά πολλές φορές μέσα στη νύχτα,
- ροχαλίζει έντονα ή παρουσιάζει παύσεις στην αναπνοή,
- εμφανίζει έντονη υπνηλία ή δυσκολία συγκέντρωσης κατά τη διάρκεια της ημέρας.
Οι συνεχείς δικαιολογίες πριν από τον ύπνο αποτελούν ένα φυσιολογικό στάδιο για πολλά παιδιά και συνήθως δεν κρύβουν κάποια σοβαρή δυσκολία. Με μια σταθερή ρουτίνα, ξεκάθαρους κανόνες, υπομονή και αρκετή συναισθηματική σύνδεση, οι γονείς μπορούν να μετατρέψουν την ώρα του ύπνου από πεδίο διαπραγμάτευσης σε μια ήρεμη και ευχάριστη οικογενειακή συνήθεια.
Η συνέπεια είναι το σημαντικότερο «μυστικό». Όσο πιο προβλέψιμη γίνεται η διαδικασία του ύπνου, τόσο πιο εύκολα το παιδί θα αποδεχθεί ότι η μέρα ολοκληρώθηκε και ήρθε η ώρα να ξεκουραστεί.
