Αν το παιδί αντιμιλά συνεχώς και δεν ξέρετε πώς να το διαχειριστείτε, υπάρχουν τρία βασικά λάθη που είναι καλό να αποφεύγετε.
Ποιοι είναι οι λόγοι για την αντίδραση τους
Είναι αρκετά σύνηθες να πρέπει να αντέχουμε τις συχνές αντιρρήσεις των παιδιών μας.
Αν και αυτές οι αντιρρήσεις συνήθως αφορούν δραστηριότητες που θεωρούνται μαθήματα, πλύσιμο, τακτοποίηση δωματίου, μπορεί να επεκταθεί ακόμα και σε ασήμαντα καθημερινά θέματα.
Αυτές οι αντιδράσεις επιβαρύνουν την ψυχική μας υγεία, γιατί νιώθουμε πως βρισκόμαστε σε μια συνεχή μάχη, την οποία φυσικά δεν επιλέγουμε. Έτσι, μας κυριεύει η ενοχή, πιστεύουμε ότι είμαστε κακοί γονείς, και η θλίψη μας καταβάλλει.
Όταν ένα παιδί αντιδρά, είναι μια αυθόρμητη αντίδραση σε ένα γεγονός ή αίτημα που το αποσταθεροποιεί και του προκαλεί δυσάρεστα συναισθήματα, άγχος, θυμό ή λύπη. Αν το παιδί μεγαλώνει σε ένα περιβάλλον που επαναλαμβανόμενα του προκαλεί τέτοια συναισθήματα, μπορεί να ξεσπάσει σε κρίσεις μπροστά στην παραμικρή απογοήτευση.
Αυτό το φαινόμενο παρατηρείται συχνά στα παιδιά δύο έως τεσσάρων ετών, στην περίοδο του «όχι», όπου επιβεβαιώνουν την αυτονομία τους. Αν η συμπεριφορά αυτή συνεχίζεται από την ηλικία των 4 ή 5 ετών, μπορεί να είναι καλό να συμβουλευτεί ένα ειδικό για πιθανή διάγνωση διαταραχής αντιδραστικής συμπεριφοράς
Πώς να συμπεριφερθούμε ως γονείς;
Κρίσεις, αρνήσεις, φωνές… Οι εκδηλώσεις της αντίδρασης των παιδιών μας είναι πολλαπλές και έντονες, και η συχνότητά τους μπορεί να εξαντλήσει πολλούς γονείς ψυχικά. Η σύμβουλος γονέων Déborah Mithouard, που προσφέρει διαλέξεις και διαδικτυακές συνεδρίες, τρία λάθη που πρέπει να αποφεύγετε σε περίπτωση που το παιδί αντιμιλά συνεχώς.
- Λάθος 1: Η απάντηση με θυμό
Η ειδικός αναφέρεται στο πιο συχνό λάθος, που είναι απολύτως φυσιολογικό: να απαντάμε με θυμό σε ένα παιδί που αντιδρά και βρίσκεται σε κρίση. Φυσικά, είναι μερικές φορές δύσκολο να συγκρατηθούμε· χάνουμε την υπομονή μας, νιώθουμε απελπισία, και ξεσπάμε κι εμείς. Ωστόσο, “η απάντηση με φωνές απλώς επιδεινώνει την κατάσταση”, εξηγεί η ίδια. «Το παιδί μπορεί να νιώσει παρεξηγημένο και να μπει σε έναν φαύλο κύκλο, όπου η σύγκρουση γίνεται ο βασικός τρόπος επικοινωνίας
Τι να κάνετε; Πάρτε ένα μικρό “Time Out” για τον εαυτό σας!
Αυτό σημαίνει να αφιερώσετε λίγο χρόνο για να αναπνεύσετε βαθιά και να επαναφέρετε την ηρεμία σας πριν απευθυνθείτε στο παιδί σας. “Το κλειδί είναι να παραμείνετε ήρεμοι και να του προσφέρετε έναν ασφαλή χώρο, όπου το παιδί θα νιώσει ότι ακούγεται,” επισημαίνει η Déborah Mithouard. Έτσι, θα μπορέσετε να απαντήσετε με ψυχραιμία και να σκεφτείτε τι μπορεί να προκαλεί αυτή τη συμπεριφορά του: Μήπως είναι λυπημένο; Απογοητευμένο; Μήπως η αντίδραση κρύβει κάποιο περιστατικό που συνέβη στο σχολείο;
Αφιερώνοντας χρόνο για να κατανοήσετε τα συναισθήματά του, θα μπορέσετε να ανοίξετε έναν διάλογο, κάτι που μπορεί να συμβεί μόνο αν εσείς είστε για το παιδί σας εγγύηση για επιστροφή στην ηρεμία.
- Λάθος 2: Η συστηματική τιμωρία
Η τιμωρία μπορεί να φαίνεται συχνά αναπόφευκτη. Ανακοινώνοντας μια τιμωρία, ίσως καταφέρουμε να καταστείλουμε τη συμπεριφορά του παιδιού προσωρινά. Η ειδικός όμως υπενθυμίζει ότι η τιμωρία δεν πρέπει να είναι συστηματική. “Απέναντι σε μια αντιδραστική συμπεριφορά, μπορούμε να πιστεύουμε ότι η τιμωρία είναι η λύση.
Όμως οι επαναλαμβανόμενες τιμωρίες συνήθως επιδεινώνουν τα πράγματα. Μπορούν να ενισχύσουν το αίσθημα αδικίας στο παιδί και να το καθηλώσουν στο ρόλο του “κακού παιδιού”. Ένα παιδί που αντιδρά έντονα μπορεί να έχει ανεκπλήρωτες συναισθηματικές ανάγκες. Η θετική ενίσχυση και η ενθάρρυνση της καλής συμπεριφοράς προσφέρουν συχνά πιο μακροπρόθεσμα αποτελέσματα σε σχέση με τις τιμωρίες.
- Λάθος 3: Η υποχώρηση προκειμένου να υπάρξει ηρεμία
Αυτό είναι ένα κλασικό λάθος, που κάνουμε όταν δεν ξέρουμε πια τι να κάνουμε. Μην νιώθετε ενοχές, είναι φυσιολογικό! Ωστόσο, όπως βαθιά μέσα μας ξέρουμε, η υποχώρηση σε έναν συναισθηματικό εκβιασμό του παιδιού δεν είναι η καλύτερη λύση μακροπρόθεσμα.
Αν και η κρίση καταλαγιάζει, δεν δημιουργούμε τις κατάλληλες βάσεις στη σχέση μας ως γονείς με το παιδί μας.
Τα παιδιά χρειάζονται όρια και συχνά δοκιμάζουν τη δυνατότητά μας να τα επιβάλουμε.
Και όπως χαρακτηριστικά αναφέρει η σύμβουλος γονέων “Είναι σημαντικό να διατηρούμε ένα σταθερό πλαίσιο και σαφείς κανόνες. Τα παιδιά, ακόμη και τα πιο αντιδραστικά, χρειάζονται σταθερά σημεία για να νιώθουν ασφαλή.”
