Μία από τις πρώτες αξίες που οι γονείς επιχειρούμε να διδάξουμε στα παιδιά μας είναι η ικανότητα να μοιράζονται τα παιχνίδια τους.
Δεν είναι λίγες οι φορές που, όταν το παιδί μας παίζει με συνομηλίκους, το ενθαρρύνουμε να δανείσει τα παιχνίδια του. Όμως, είναι πράγματι η πιο σωστή προσέγγιση αυτή;
Η ψυχολόγος Κάρμεν Καθόρλα, μιλώντας στο Hola!, εξηγεί ότι η πίεση για γενναιοδωρία δεν φέρνει πάντα το επιθυμητό αποτέλεσμα. «Αντί να επιβάλλουμε το μοίρασμα, είναι προτιμότερο να το καλλιεργούμε με συνέπεια και υπομονή. Έτσι, τα παιδιά αντιλαμβάνονται ότι μοιράζομαι δεν σημαίνει χάνω, αλλά ζω εμπειρίες μαζί με τους άλλους», τονίζει.
Ο «εγωισμός» δεν είναι απαραίτητα αρνητικός
Όπως διευκρινίζει η ειδικός, αυτός ο “εγωισμός” δεν πρέπει να θεωρείται ελάττωμα:
«Ένα παιδί που δεν θέλει να μοιραστεί το παιχνίδι του δεν είναι εγωιστής· απλώς το φροντίζει», εξηγεί.
Όπως ξεκαθαρίζει η ειδικός, η άρνηση ενός παιδιού να δώσει το παιχνίδι του δεν σημαίνει ότι είναι εγωιστής: πρόκειται απλώς για μια προσπάθεια προστασίας όσων θεωρεί πολύτιμα.
Η ψυχολόγος καθησυχάζει τους γονείς:
«Καθώς τα παιδιά μεγαλώνουν και αναπτύσσουν την ικανότητα να μπαίνουν στη θέση των άλλων, αυτός ο αρχικός εγωισμός τείνει να αμβλύνεται. Δεν εξαφανίζεται όμως πάντα από μόνος του: συχνά χρειάζεται τη στήριξη και το παράδειγμα των ενηλίκων για να μετατραπεί σε πιο συμπονετικές και συνεργατικές συμπεριφορές».
Μεγαλώνοντας, τα παιδιά αναπτύσσουν την ικανότητα της ενσυναίσθησης και σταδιακά γίνονται πιο πρόθυμα να μοιραστούν. Ωστόσο, αυτή η αλλαγή δεν έρχεται πάντα αυτόματα – απαιτείται καθοδήγηση και θετικό παράδειγμα από τους γονείς, ώστε η φυσική αυτή στάση να εξελιχθεί σε συνεργατικότητα και κατανόηση.
Ο ρόλος του παραδείγματος
Τα παιδιά, επισημαίνει η ψυχολόγος, μαθαίνουν μιμούμενα τους ενήλικες. Έτσι, η γλώσσα που χρησιμοποιούν οι γονείς είναι καθοριστική. Αντί για φράσεις όπως «Μη το πειράξεις, είναι του μπαμπά», οι ειδικοί προτείνουν να ενθαρρύνουμε τη συνύπαρξη: «Είναι του μπαμπά, αλλά μπορούμε να παίξουμε μαζί».
Το μοίρασμα ως εμπειρία, όχι ως απώλεια
Για να αναπτυχθεί η ενσυναίσθηση, οι γονείς καλούνται να βάζουν το παιδί στη θέση του άλλου. Ερωτήσεις όπως «Πώς νομίζεις ότι νιώθει τώρα ο φίλος σου;» το βοηθούν να αναγνωρίσει συναισθήματα και να κατανοήσει γιατί το μοίρασμα ή η βοήθεια είναι σημαντικά.
Όπως τονίζει η ειδικός, το κλειδί βρίσκεται στο να δείξουμε στα παιδιά ότι το μοίρασμα δεν ισοδυναμεί με παραίτηση, αλλά με εμπλουτισμό. Μια λεπτή διαφορά που μπορεί να παίξει καθοριστικό ρόλο στην ανάπτυξή τους.
