Το 1980, μια μελέτη σχετικά με το γιατί οι Βεδουΐνοι – ένας λαός που κατοικεί σε περιοχές της ερήμου στην αραβική χερσόνησο, τη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική – φορούν μαύρα ρούχα στην έρημο, διαπίστωσε ότι η έκθεση στη θερμότητα ήταν η ίδια είτε τα μέλη της φυλής φορούσαν μαύρα είτε λευκά ρούχα.
Τα υφάσματα μαύρου χρώματος ακτινοβολούν καλύτερα τη θερμότητα – που σημαίνει ότι απορροφούν τη θερμότητα που εκπέμπεται από το σώμα – οπότε αυτό μπορεί επίσης να παίξει ρόλο στην ψύξη του σώματός. Το μυστικό των Βεδουίνων είναι να φορούν χαλαρά μαύρα ρούχα, ειδικά αν φυσάει. Τα φαρδιά μαύρα ρούχα θερμαίνουν το χώρο μεταξύ του υφάσματος και του δέρματος, προωθώντας ένα ανοδικό ρεύμα αέρα – σαν καμινάδα – και παρέχοντας δροσερή ανακούφιση.
«Η ποσότητα θερμότητας που κερδίζει ένας Βεδουίνος που εκτίθεται στην καυτή έρημο είναι η ίδια είτε φοράει μαύρο είτε λευκό ένδυμα», σημειώνει η μελέτη. «Η πρόσθετη θερμότητα που απορροφάται από τη μαύρη ρόμπα χάνεται πριν φτάσει στο δέρμα», εξηγεί.
Ωστόσο, αν πρόκειται κάποιος να φορέσει στενά ρούχα, τότε καλύτερα να προτιμήσει το άσπρο χρώμα.
Νέα επιστήμη
Αθλητικές εταιρείες όπως η Nike και η Adidas επενδύουν εκατομμύρια στο σχεδιασμό έξυπνων υφασμάτων και οι επιστήμονες έχουν επίσης επενδύσει πόρους στην έρευνα για το ποια υφάσματα είναι καλύτερα στο να διατηρούν το σώμα δροσερό και άνετο. Οι επιστήμονες του ΜΙΤ διαπίστωσαν ότι η βασική ισορροπία για να επιτρέπεται η αποτελεσματικότερη ακτινοβολία της θερμότητας από το σώμα είναι ένα υλικό που είναι αδιαφανές στο ορατό φως – αντανακλά και δεν απορροφά το ηλιακό φως – αλλά διαφανές στις υπέρυθρες ακτίνες, επιτρέποντας στη θερμότητα να φεύγει από το σώμα αντί να παγιδεύεται μεταξύ του υλικού και του δέρματος. Διαπίστωσαν ότι κάνοντας τις ίνες νάιλον και πολυεστέρα λεπτότερες -περίπου ένα μικρόμετρο σε διάμετρο- και υφαίνοντάς τες σε νήμα πάχους 30 μικρομέτρων θα μπορούσαν να βοηθήσουν τον χρήστη να διατηρήσει μια πιο άνετη θερμοκρασία.
Επιστήμονες του Πανεπιστημίου του Maryland στις ΗΠΑ ανέπτυξαν επίσης συνθετικές ίνες με επιστρώσεις που αλλάζουν πραγματικά τη δομή τους ανάλογα με τις εξωτερικές συνθήκες –δηλαδή, απελευθερώνοντας περισσότερη θερμότητα όσο αυξάνεται η θερμοκρασία. Το προσαρμοστικό νήμα διαστέλλεται, αλλάζοντας τον χώρο μεταξύ των ινών. Η μεγαλύτερη απόσταση επιτρέπει στο ύφασμα να αναπνέει, επιτρέποντας ταυτόχρονα την ακτινοβολία της θερμότητας ώστε ο χρήστης να δροσίζεται.
Μια άλλη ομάδα πειραματίστηκε με ενδύματα που δένονται με λωρίδες, βοηθώντας στην ψύξη του σώματος περισσότερο από 2C (3,6F). Άλλες ομάδες έχουν διερευνήσει υλικά «αλλαγής φάσης» που ενσωματώνουν κάψουλες ή ίνες υλικού που λιώνουν καθώς θερμαίνονται, βοηθώντας στην απορρόφηση της υπερβολικής θερμότητας.
Μήπως να βραχούμε;
Βασικά, το να φοράμε βρεγμένα ρούχα ίσως είναι ο καλύτερος τρόπος για να παραμείνουμε δροσεροί στη ζέστη. Όπως επισημαίνουν, το νερό χρειάζεται θερμική ενέργεια για να εξατμιστεί, και καθώς κάνει αυτή τη μετάβαση από υγρό σε αέριο, χρησιμοποιεί τη θερμότητα που προέρχεται από το σώμα μας, δροσίζοντας το δέρμα και μειώνοντας τη θερμοκρασία του σώματός μας.
