Κατά την παιδική ηλικία, ορισμένες φράσεις βλάπτουν την αυτοπεποίθηση των παιδιών και μπορεί να έχουν σοβαρές συνέπειες στην ευημερία τους.
Υπάρχουν λοιπόν πράγματα που πρέπει να αποφεύγουμε να λέμε. Κάθε γονιός έχει τις δικές του προσδοκίες για το παιδί του, αλλά κάποιες φιλοδοξίες είναι πιο κοινές από άλλες: ένα παιδί υγιές, χαρούμενο, που νιώθει καλά με τον εαυτό του… Αυτά είναι κριτήρια που θα ικανοποιούσαν τους περισσότερους γονείς.
Ως ενήλικες, όλοι μπορούμε να θυμηθούμε συμπεριφορές ή φράσεις που συνέβαλαν στο να πληγωθεί η αυτοπεποίθησή μας. Είτε έχουν να κάνουν με την προσωπικότητά μας, είτε με τις ικανότητές μας, είτε με την εμφάνισή μας, υπάρχουν πολλά σχόλια που θα προτιμούσαμε να μην είχαμε ακούσει μεγαλώνοντας. Για να αποφύγουμε να επαναλάβουμε τα ίδια λάθη στα δικά μας παιδιά, ορισμένες φράσεις πρέπει να διαγραφούν από τις συζητήσεις μαζί τους.
Φράσεις που πρέπει να αποφεύγετε καθώς βλάπτουν την αυτοπεποίθηση των παιδιών
«Ο τρόπος με τον οποίο μιλάμε στα μικρά παιδιά γίνεται ο τρόπος με τον οποίο μιλούν στον εαυτό τους», προειδοποιεί η Lily Howard Scott, παιδαγωγός, πρώην δασκάλα και συγγραφέας του βιβλίου The Words That Shape Us, στο CNBC. Και μόνο επειδή ένα παιδί είναι πολύ μικρό, μόλις αρχίζει να εκφράζεται και φαίνεται να μην αντιδρά σε όλα τα σχόλια, δεν σημαίνει ότι δεν τα αφομοιώνει. Τα παιδιά, από πολύ μικρή ηλικία, μπορούν να εσωτερικεύσουν όσα τους λέτε.
Ενώ είναι αυτονόητο ότι οι άμεσες κριτικές για την εμφάνιση ή την προσωπικότητά τους πρέπει να αποφεύγονται, υπάρχουν και άλλες φράσεις που φαίνονται αθώες αλλά στην πραγματικότητα βλάπτουν την αυτοπεποίθησή τους:
- Σχόλια που συνδέουν τον χαρακτήρα του παιδιού με τις πράξεις του
Η συμπεριφορά ενός παιδιού δεν αρκεί για να βγάζουμε γενικά συμπεράσματα για την προσωπικότητά του. Για παράδειγμα, αντί να του πείτε ότι είναι ανεύθυνο, πείτε ότι η απόφασή του ήταν ανεύθυνη. - Να επαινείτε ένα παιδί επειδή “μοιάζει σε εσάς”
Αν και είναι ευχάριστο να βλέπετε το παιδί σας να αναπτύσσει ενδιαφέροντα ή χαρακτηριστικά που σας θυμίζουν εσάς, αυτή η καλοπροαίρετη σύγκριση μπορεί να του περάσει την ιδέα ότι η αγάπη σας εξαρτάται από το πόσο αποτελεί «προέκτασή» σας. - Να αναγνωρίζετε την επιτυχία αντί για την προσπάθεια
«Αποφύγετε τη γλώσσα που δίνει έμφαση στο προϊόν και όχι στη διαδικασία», συμβουλεύει η Lily Howard Scott. Έτσι, δεν εστιάζετε μόνο στο αποτέλεσμα αλλά και στην προσπάθεια, και αποφεύγετε να παρουσιάσετε την αποτυχία σαν κάτι τρομακτικό.
Συμπεριφορές που ενισχύουν την αυτοπεποίθηση των παιδιών
Ακόμη κι αν προσπαθείτε όσο μπορείτε να μην πλήξετε την αυτοπεποίθηση των παιδιών σας, δεν μπορείτε να ελέγξετε πώς θα τους μιλήσουν οι άλλοι. Απέναντι στις συμπεριφορές ενηλίκων και παιδιών γύρω του, το μόνο που μπορείτε να κάνετε είναι να προετοιμάσετε το παιδί σας. Σε μια στήλη στο Parents, η Emily Edlynn, κλινική ψυχολόγος, προτείνει δύο συνήθειες που ενισχύουν την αυτοπεποίθηση:
- Επαινείτε συγκεκριμένα χαρακτηριστικά και συμπεριφορές
Τη δημιουργικότητά του, την καλοσύνη του, την προσοχή που δείχνει, την επιμονή του. Αξιοποιήστε τις ευκαιρίες για να το βοηθήσετε να αναγνωρίσει την αξία και τα δυνατά του σημεία. Ωστόσο, να θυμάστε ότι όταν επαινείτε το παιδί σας, είναι σημαντικό ο έπαινος να είναι επιλεκτικός και ειλικρινής. - Γιορτάστε τις διαφορές των άλλων ανθρώπων
«Τα παιδιά αντιλαμβάνονται όλο και περισσότερο τι τα διαφοροποιεί από τους άλλους», εξηγεί η Edlynn. «Μπορείτε λοιπόν στις καθημερινές σας συζητήσεις να τονίζετε ότι είναι πραγματικά υπέροχο το ότι ο καθένας είναι μοναδικός.»
