Επειδή η κακοποίηση συχνά συνδυάζεται με αγάπη. Για να το πω με μεγαλύτερη ακρίβεια: συνδυάζεται με συμπεριφορές φροντιστικές. Ένα παιδί που το χτυπούν, μπορεί παράλληλα να το ντύνουν, να το ταΐζουν, να το φροντίζουν. Ένα παιδί που θα μεγαλώσει έτσι, θα θεωρήσει φυσικό να βρίσκεται σε μια συντροφική σχέση, όπου η φροντίδα και η κακοποίηση συνυπάρχουν; Ναι, θα το θεωρήσει φυσικό, έτσι συμβαίνει συνήθως.
Αν δηλαδή σε μια συντροφική σχέση κακοποίηση και ενδιαφέρον συνυπάρχουν, η κακοποίηση δικαιολογείται από το θύμα, ως μέρος της αγάπης. Ή ως ένα ελάττωμα της αγάπης/ του άλλου με το οποίο πρέπει κάποιος να ζήσει.
Και αν σε μια επαγγελματική σχέση, υπάρχει κακοποίηση, αυτή δικαιολογείται επειδή ο ιεραρχικά ανώτερος, μπορεί να είναι και μέντορας, ή δάσκαλος, άρα και πάλι “ενδιαφέρεται”.
Αυτό μπερδεύει πάρα πολύ τα πράγματα. Μπερδεύει τους ανθρώπους. Γιατί το να τα βάλεις δίπλα δίπλα, κακοποίηση και αγάπη είναι πολύ δύσκολο. Και χρειάζεται δουλειά ψυχοθεραπευτική.
Όταν ήμασταν λοιπόν παιδιά είχαμε τρεις πιθανές διαθέσιμες αντιδράσεις: α) να βλέπουμε την κακοποίηση και να τη δεχόμαστε ως μέρος της αγάπης, β) να μη βλέπουμε καθόλου την κακοποίηση, γ) να τη βλέπουμε και να θυμώνουμε μ΄αυτή, ανήμποροι έτσι κι αλλιώς να αντιδράσουμε.
Ως ενήλικες όμως, έχουμε και μία τέταρτη επιλογή: να μην επαναλάβουμε κάποια από τις προηγούμενες επιλογές. Να μην επαναλάβουμε το τραύμα. Να φτιάξουμε έναν νέο, δικό μας ορισμό της αγάπης, που δεν περιλαμβάνει βία.
Μικρός οδηγός: Τι είναι κακοποίηση;
Είναι συμπεριφορά επαναλαμβανόμενη και συστηματική, με στόχο να βλάψει τη σωματική/ψυχική/ διανοητική υγεία ενός άλλου ανθρώπου, για ίδιον όφελος. Προϋποθέτει ανισότητα δύναμης και εξουσίας και μπορεί να εκφράζεται με:
- Ξυλοδαρμός, χαστούκια, κλωτσιές, τραυματισμοί, κατάγματα…
- Λεκτική υποτίμηση, κριτική, απαξίωση, περιφρόνηση…
- Σκηνές ζήλειας, έλεγχος, οικονομικός έλεγχος, εξάρτηση, απομόνωση…
- Συναισθηματικός εκβιασμός, κλίμα φόβου, αίσθηση ότι πρέπει να είσαι συνεχώς σε εγρήγορση, συμμόρφωση ώστε να προληφθούν ξεσπάσματα, μετάθεση της ευθύνης στο θύμα που προκάλεσε …
Πώς ξέρετε αν σας κακοποιούν;
-Ελάτε σε επαφή με το σώμα σας. Υπάρχουν στιγμές που όταν σας απευθύνεται ο άλλος νιώθετε κάποιο σφίξιμο, ένταση, μούδιασμα, στρες, τρέμουλο, πόνο σε κάποιο σημείο του σώματός σας; Αν ναι, αυτές τις στιγμές, δέχεστε επίθεση.
-Μην δίνετε προσοχή στις σκέψεις, στο κεφάλι σας. Εκεί βρίσκονται εσωτερικευμένες όλες οι φωνές. Και είναι οι φωνές των άλλων. Αυτών που, αν έχετε κακοποιηθεί στο παρελθόν, δεν πρέπει να εμπιστεύεστε.
Ειρήνη Γεωργίου, MSc., Ψυχοθεραπεύτρια Gestalt
Η Ειρήνη Γεωργίου σπούδασε φιλοσοφία, παιδαγωγική και ψυχολογία στο Πανεπιστήμιο της Αθήνας (ΕΚΠΑ) και του Παρισιού (Paris XII-Val de Marne) και πήρε το μεταπτυχιακό της δίπλωμα από το ΑΠΘ στη Συστημική Φιλοσοφία.
Μετεκπαιδεύτηκε στην Κλινική Ψυχοπαθολογία στο Αιγινήτειο Νοσοκομείο και στην ψυχοθεραπεία Gestalt από το Gestalt Foundation. Έχει εκπαιδευτεί επίσης στη διαχείριση άγχους από το British Stress Consultancy και στις διατροφικές διαταραχές από το Ελληνικό Κέντρο Διατροφικών Διαταραχών.
