Η νέα πανελλαδική έρευνα της Focus Bari για τον Οργανισμό «Το Χαμόγελο του Παιδιού» φέρνει στο φως ανατρεπτικά δεδομένα που κλονίζουν τις παραδοσιακές αντιλήψεις γύρω από τη διαπαιδαγώγηση, την τεχνολογία και την παιδική προστασία.
Με αφορμή τη συμπλήρωση 30+1 χρόνων προσφοράς και κοινωνικής δράσης, ο Οργανισμός διοργανώνει μια κομβικής σημασίας εκδήλωση στο Ωδείο Αθηνών, θέτοντας στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης το τρίπτυχο Τεχνητή Νοημοσύνη, Οικογένεια και Βία. Τα στατιστικά στοιχεία που παρουσιάζει η ιδρύτρια της Focus Bari, Ξένια Κούρτογλου, αποτυπώνουν ανάγλυφα τις σύγχρονες προκλήσεις και τους κινδύνους που αντιμετωπίζουν καθημερινά οι ανήλικοι στη χώρα μας.
Η παγίδα της ψηφιακής οικειότητας και η Τεχνητή Νοημοσύνη
Η ραγδαία εξέλιξη της τεχνολογίας δημιουργεί ένα νέο, αχαρτογράφητο τοπίο για την ψυχολογική υποστήριξη των νέων. Το άκρως εντυπωσιακό εύρημα της έρευνας δείχνει ότι το 58% των ερωτηθέντων θεωρεί ότι ένα παιδί μπορεί να νιώθει μεγαλύτερη άνεση να μιλήσει και να εκμυστηρευτεί τα προβλήματά του σε ένα εργαλείο Τεχνητής Νοημοσύνης παρά σε έναν ενήλικα. Η διαπίστωση αυτή κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για το χάσμα επικοινωνίας μέσα στην οικογένεια, με το 84% των πολιτών να εκφράζει έντονη ανησυχία για τη συστηματική στροφή των παιδιών στα chatbots με σκοπό τη συναισθηματική υποστήριξη. Την ίδια στιγμή, παρατηρείται μια επικίνδυνη υποτίμηση των ψηφιακών κινδύνων, καθώς το 23% των συμμετεχόντων θεωρεί λιγότερο σοβαρή τη δημιουργία ψεύτικων εικόνων ή βίντεο μέσω AI deepfakes, όταν αυτά χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για τη γελοιοποίηση των παιδιών.
Το μοντέλο του φόβου στη διαπαιδαγώγηση και η σιωπή του εκφοβισμού
Οι αναχρονιστικές αντιλήψεις γύρω από την ανατροφή των παιδιών φαίνεται πως καλά κρατούν στην ελληνική κοινωνία, επηρεάζοντας άμεσα τη συμπεριφορά των θυμάτων βίας. Σχεδόν ένας στους δύο Έλληνες, ποσοστό που αγγίζει το 48%, εξακολουθεί να πιστεύει ότι λίγος φόβος προς τον γονέα είναι απαραίτητος προκειμένου το παιδί να μάθει να σέβεται και να πειθαρχεί. Αυτή η κουλτούρα του φόβου συνδέεται άμεσα με τη δυσκολία των παιδιών να ζητήσουν βοήθεια, αφού το 85% της κοινής γνώμης αναγνωρίζει ότι τα παιδιά που υφίστανται εκφοβισμό επιλέγουν τη σιωπή και δεν αποκαλύπτουν το πρόβλημα στους γονείς τους εξαιτίας της ντροπής ή του φόβου των συνεπειών.
Οικονομική πίεση και θεσμική δυσπιστία των πολιτών
Η καθημερινότητα της ελληνικής οικογένειας δοκιμάζεται έντονα και σε οικονομικό επίπεδο, γεγονός που επηρεάζει τη γενικότερη ποιότητα ζωής των μελών της. Η έρευνα καταγράφει ότι το 88% των ερωτηθέντων αναγνωρίζει πως το κόστος για την κάλυψη των βασικών αναγκών ενός παιδιού επιβαρύνει σημαντικά και σε μεγάλο βαθμό τον οικογενειακό προϋπολογισμό. Παράλληλα με το οικονομικό βάρος, οι πολίτες εμφανίζονται βαθιά απογοητευμένοι από την κρατική μέριμνα και τους επίσημους μηχανισμούς προστασίας. Το 48% των ερωτηθέντων δηλώνει ξεκάθαρα ότι αμφιβάλλει για το αν οι αρμόδιοι φορείς θα προσέφεραν ουσιαστική και άμεση βοήθεια, ακόμη και στην περίπτωση που γινόταν επίσημη καταγγελία για κάποιο περιστατικό βίας κατά ανηλίκου, ενισχύοντας την ανάγκη για ισχυρές και αξιόπιστες πρωτοβουλίες από την κοινωνία των πολιτών.
